nandoonline

Lange sluitertijden

Het is ontzettend fijn om met mijn fotografie bezig te zijn. Dat zijn de afgelopen maanden een aantal trouwreportages geweest, workshops, het opbouwen van een expositie en nog enkele andere opdrachten. Daardoor is er maar weinig tijd geweest om er voor mezelf op uit te trekken, om even lekker in de natuur te genieten van de rust en het landschap. Maar ik heb eindelijk even de tijd genomen om tussen het werk en het avondeten naar de Strabrechtse Heide te gaan voor een zonsondergang en schemering. De wolkenpartijen waren prachtig en gelukkig stelde de avond me niet teleur. De zonsondergang heb ik echter de rug toegekeerd want wat ik wilde was het fotograferen met de Big Stopper. Dat leverde een paar leuke tijdopnamen op van het Starven tijdens de avondschemering.

Het Starven in de avondschemering

17mm – f/16 – ISO100 – t=420sec

17mm – f/16 – ISO100 – t-420sec

Ik zeg bewust een paar want het kost eenmaal veel tijd om deze opnamen te maken. De bovenstaande foto’s, die vlak na elkaar zijn gemaakt, hebben elk 7 minuten belichtingstijd. Het laat mooi de beweging van de wolken in de lucht zien, vermengd met de kleuren van de avondschemering, die overigs niet zo dramatisch was als ik gehoopt had – maar ik mag niet klagen.

Wachten tot de opname gemaakt is… even geduld dus

Bij gebruik van de Big Stopper, het fameuze 10 stops grijsfilter, kan de belichtingsmeter niet direct gebruikt worden. Niet alleen worden al snel belichtingstijden bereikt die langer zijn dan de camera in de automatische stand aankan, de belichtingsmeter ook kan helemaal niet overweg met dit ogenschijnlijk ondoorzichtige filter. Daarom is het noodzakelijk om eerst de belichting te meten en daarna die belichtingstijd met 10 stops te verlengen. Dit leverde in mijn geval belichtingstijden op van iets meer dan 3 minuten. Omdat het langzaam steeds donkerder werd (daar is het ten slotte avondschemering voor) was het noodzakelijk om daar rekening mee te houden. Ik heb ervoor gekozen om 1 stop langer te belichten dan ik aan de hand van de belichtingsmeter berekend had, en heb dat uiteindelijk afgerond op 7 minuten. En dan is het wachten tot de belichtingstijd voorbij is om te zien wat het resultaat is.

De lucht weerspiegeld in het water waar de camera zijn tijdopname aan het afronden is

Er is nog een probleem met de Big Stopper. En dat is natuurlijk de kleurverschuiving die optreedt bij het gebruik van het filter. Een foto die met een Big Stopper is gemaakt is blauw. Het maakt daarbij niet uit of je de witbalans op 5000K hebt staan (zoals ik altijd heb) of op autowitbalans. De foto zal altijd blauw worden. Speciaal voor de Big Stopper zet ik de witbalans op 10.000K in plaats van wat ik standaard doe, zodat het beeld op het scherm van de camera enigszins normaal van kleur lijkt. Dat maakt het beoordelen van de foto op dat scherm iets makkelijk, maar deze witbalans is nooit helemaal correct. Daarom probeer ik altijd een extra foto te maken met een grijskaart.

De witbalans is met één enkele klik gecorrigeerd in een RAW editor

De witbalans is met één enkele klik gecorrigeerd in een RAW editor (f/4 – ISO800 – t=16sec)

Met een eenvoudige klik in een RAW editor kan op deze manier de kleurafwijking van de Big Stopper snel en eenvoudig gecorrigeerd worden. Ik gebruik echter niet dezelfde sluitertijd als bij de uiteindelijke foto. Zo lang wil ik niet wachten, en bovendien wil ik de kaart niet zo lang vasthouden. Om die reden zet ik de ISO waarde een stuk hoger en draai ik het diafragma open. Bovendien belicht ik 1 à 2 stops meer omdat de kaart anders te donker kan zijn. Op die manier heb ik de bovenstaande foto met 16 seconden belichtingstijd kunnen fotograferen in plaats van 7 minuten.  Een foto van de grijskaart is maar één keer noodzakelijk per keer, tenzij de lichtomstandigheden drastisch veranderen.

Naarmate de avond ouder wordt verdwijnt het licht. Uiteindelijk wordt het tè donker om met de Big Stopper te fotograferen – tenzij je belichtingstijden van een half uur of langer acceptabel vindt. In principe is het niet langer noodzakelijk om een zwaar grijsfilter te gebruiken als de schemering echt invalt. Voor de onderstaande foto heb ik de Big Stopper vervangen voor een 0,9ND filter (3 stops). Dit filter was voldoende om toch nog een belichtingstijd van maar liefst 5 minuten te bereiken. 

17mm – f/22 – ISO50 – t=300sec

2 Thoughts on “Lange sluitertijden

  1. Paul Alink on 15/10/2014 at 7:19 am said:

    Mooie serie Nando, met lange tijden fotograferen ben ik sinds kort ook wat aan het experimenteren.
    Maar zo mooi lukt me nog niet.
    Deze tips die je geeft kan ik goed gebruiken.
    Bedankt voor het delen met ons.
    Paul

Een (korte) reactie over wat je ervan vindt wordt op prijs gesteld :)

Post Navigation

%d bloggers like this: